“Samen duurzaam inkopen maakt de regio mooier”

23 december - Om verantwoord en duurzaam in te kopen bij een aanbestedingstraject bevind je je soms in een doolhof van mogelijkheden. Onze inkoopadviseurs helpen je dan op weg naar een duurzamer inkoopbeleid. Annelies Verschuur-Oudshoorn is één van hen.

Iedere gemeente, dus ook die van de Drechtsteden, moeten zich houden aan de Aanbestedingswet, waarin alle te volgen aanbestedingsprocedures zijn vastgelegd. Ook is er sinds 2020 een nieuw regionaal Inkoopbeleid met als één van de vijf inkoopdoelen duurzaam inkopen. De Drechtsteden-gemeenten kunnen hiermee hun eigen ambities waarmaken, al naar gelang de verschillende coalitieprogramma’s. De mogelijkheden om duurzaam in te kopen zijn groot en onze inkoopadviseurs ondersteunen daar graag bij. Eén van hen, Annelies Verschuur-Oudshoorn, vertelt over de te nemen stappen wanneer een aanbestedingstraject zich aandient.

Durf te vragen

Duurzaamheid, en dus ook duurzaam inkopen, loopt door alle facetten van het SCD en de Drechtsteden heen. “Daarom werken we als inkoopadviseurs met categorieën waarin we ons specialiseren”, weet Annelies. “De ene werkt voor ICT, de andere op het sociaal domein. Overal is duurzame winst te behalen. Als Drechtsteden hebben we een voorbeeldfunctie. We mogen best kritischer zijn op de gevolgen van ons inkoopbeleid. Deels zijn we dat wettelijk verplicht, maar deels ook moreel. We geven jaarlijks 400 miljoen euro uit aan inkopen, daar mogen we de regio ook wel iets voor teruggeven, vind ik. De meeste duurzaamheidswinst is te behalen door opdrachten aan bedrijven zo duurzaam mogelijk te formuleren. Durf te vragen en geef de markt de kans met milieuvriendelijkere oplossingen te komen.

Milieuaspecten

“Schakel zo vroeg mogelijk een inkoopadviseur van het SCD, zodra je weet dat je een bedrijf nodig hebt voor de uitvoering van een project. De inkoopadviseurs kunnen helpen bij het formuleren van de vraag en het opstellen van duurzame eisen. Werk vervolgens, uiteraard binnen de mogelijkheden van wetgeving, met duurzame partijen en neem daarbij de lokale partijen mee in de overweging. Moet je Europees aanbesteden? Dan kun je denken aan het eisen van duurzaamheidscertificaten om het kaf van het koren te kunnen scheiden. Tot slot stel je de duurzame gunningscriteria op en laat die meewegen bij de beoordeling van offertes. Wat betreft duurzaamheid richten we ons op de milieuaspecten, zoals het verlagen van de CO2-uitstoot, het verhogen van de biodiversiteit, het verbeteren van watermanagement en hoe circulair, dus zonder gebruik van nieuwe grondstoffen en afval, je kunt werken. Uiteraard speelt ook het sociale aspect een rol, maar daarvoor hebben we in het inkoopbeleid een ander speerpunt benoemd.”

Contractmanagement

Tot slot wijst Annelies op het grote belang van contractmanagement: “We zien nog te vaak dat contracten met leveranciers niet of onvoldoende worden beheerd en gemanaged. Met alle gevolgen van dien, want het komt voor dat een leverancier afwijkt van het contract en mooie beloftes niet waar worden gemaakt. En dat is zonde, want de uitvoering is natuurlijk waar het om draait. Daarom pleit ik ervoor onze opdrachtgeversrol te pakken en dat iedereen die met leveranciers werkt, zich bekwaamt in de rol van contractmanager óf dat gemeentes toegewijde contractmanagers gaan aanstellen. De contractmanagers van team Inkoop kunnen daar natuurlijk bij ondersteunen. Wanneer we ons nu en in de toekomst allemaal inzetten voor verantwoord duurzaam inkopen, in het project van A tot Z, dan maken we de regio wat betreft het welzijn van iedereen een stuk mooier.”

Ga zelf ook aan de slag

20211222 - 13178_Infographic duurzaam inkoopbeleid 2021-def​​​​​​​

En dat je zelf aan de slag kunt, blijkt wel uit de verhalen van Thijs Veerman en Erik van der Waerden:

  • Voorbeeld 1, Thijs Veerman, tot voor kort Opzichter Reiniging en Tractie van de gemeente Sliedrecht

“Wij hebben in 2019 een onderzoek laten uitvoeren naar de mogelijke verduurzaming van ons wagenpark. Dat leidde tot een nieuw contract voor de brandstoffen, afgesloten via een Europese aanbesteding. Wij kunnen nu HVO-diesel (synthetische diesel, dus geen aardolieproduct) tanken op een openbare pomp in Sliedrecht. Hierdoor is deze brandstof niet alleen voor ons bereikbaar, maar ook voor inwoners en bedrijven.
Daarnaast kijken wij bij de aanschaf van nieuwe voertuigen naar mogelijke duurzame varianten, tegen een verantwoorde prijs. Zo zijn elektrische vrachtwagens nog erg duur en niet haalbaar voor ons. De kleinere voertuigen worden wel elektrisch. Voor de aanschaf van de voertuigen laten wij extern het technisch bestek maken en wordt de beoordeling van de inschrijvingen begeleid. Het SCD is met het team Inkoop betrokken bij de proceskant van de aanbesteding.

In de laatste aanbesteding hebben wij in totaal zeven nieuwe voertuigen gekocht: twee kleine vrachtwagens geschikt voor HVO-diesel, drie pick-ups voor de groenploeg en de winterdienst op HVO-diesel en twee elektrische voertuigen (één pick-up en één met veegvuilopbouw). In totaal hebben we nu vier elektrische voertuigen voor de gemeentelijke dienst rijden (één bij de bode en drie bij de buitendienst).

Door de aanschaf van de elektrische voertuigen, zorgen we voor minder uitstoot tijdens het gebruik. Helemaal omdat de voertuigen ook geladen worden met zelf-opgewekte stroom vanaf de zonnepanelen op ons dak. Ook de verwachte TCO van de elektrische voertuigen is lager dan die van een dieselvariant. We zullen dit terug moeten gaan zien in lagere onderhoudskosten en lagere kosten voor belastingen.”

  • Voorbeeld 2, Erik van der Waerden – Adviseur Bedrijfsvoering van de gemeente Dordrecht

“De opdracht die wij uitgezet hebben bestaat op hoofdlijnen uit het bedrijfsrestaurant, de vergaderservice (koffie/thee en lunch) en banqueting. Bij de aanbesteding zijn diverse adviseurs betrokken op het gebied van facilitair, duurzaamheid, circulaire economie, arbo en duurzame inzetbaarheid. En dan ikzelf als projectleider. In vergelijking met de vorige aanbesteding hebben wij de focus gelegd op het versterken van de lokale economie en het bijdragen aan duurzaamheidsambities. Dit heeft zich onder meer vertaald in concrete eisen, zoals het afnemen van de vergaderlunches bij lokale ondernemers (reductie van foodmiles). Maar ook dat 20% van de producten biologisch moet zijn en 40% van de aangeboden producten seizoensgebonden of aantoonbaar duurzaam moeten zijn.

In ons assortiment trachten wij ook de focus te leggen op de gezondere opties en deze beter te prijzen in verhouding tot ongezondere producten. Een andere pijler is afvalreductie, wij streven naar een zero waste bedrijfsrestaurant. Dit doen wij onder andere door gebruik te maken van herbruikbaar serviesgoed en bestek, geen onnodige en milieubelastende verpakkingen en een afvalreductieplan.

De inkoopadviseur heeft ons begeleid, geadviseerd en in het proces meegenomen. Door de inkoopadviseur bleven wij scherp op tegenstrijdigheden en onduidelijkheden in onze wensen, eisen en de leidraad. Hierdoor hebben wij een concretere uitvraag kunnen doen richting de markt. Op dit moment loopt de aanbesteding nog, maar het lijkt een mooie inschrijving te worden!”

Meer weten?

Kijk voor meer informatie over duurzaam inkopen op https://www.pianoo.nl/nl/themas/maatschappelijk-verantwoord-inkopen. De inkoopadviseurs van het SGD zijn bereikbaar via inkoop@drechtsteden.nl.

Deel op social media: